Kiếp sau xin chớ làm người làm cây thông đứng giữa trời mà reo

Trong giai đoạn thời điểm cuối thế kỷ XVIII, vào đầu thế kỷ XIX, hiện diện một nhân vật lịch sử dân tộc độc đáo, kiệt xuất trên nhiều lĩnh vực góp thêm phần làm rạng danh vùng đất Hồng Lam, đó đó là Uy Viễn tướng mạo công Nguyễn Công Trứ.

Bạn đang xem: Kiếp sau xin chớ làm người làm cây thông đứng giữa trời mà reo

Hoàng Trung Dũng - Ủy viên BTV, trưởng phòng ban Tuyên giáo tỉnh giấc ủy Hà Tĩnh

*

Tỏa sáng khả năng và đạo lý

Nguyễn Công Trứ (1778- 1858), quê ở làng Uy Viễn (nay là xóm Xuân Giang), thị xã Nghi Xuân, tỉnh giấc Hà Tĩnh. Thân phụ là Đức ngạn hầu Nguyễn Công Tấn, thân chủng loại là Nguyễn Thị Phan - tín đồ xứ Sơn nam giới (nay nằm trong Hà Nội). Thiết yếu nhờ truyền thống lịch sử văn hóa, văn hiến của quê hương phụ thân, phụ mẫu mã đã hun đúc, hình thành nên nhân cách, trí tuệ, khả năng danh nhân nhiều tài, nhà chủ yếu trị, ghê tế, quân sự, bên thơ lỗi lạc, vị quan giàu lòng nhân đức, luôn âu yếm đời sống, cống hiến và làm việc cho nhân dân.

Thông minh, văn chương và khí phách rộng người, Nguyễn Công Trứ luôn luôn có khát vọng lấy tài năng của chính bản thân mình ra gớm bang tế thế, góp ích cho dân, cho nước với tuyên ngôn lập thân:

Đã với tiếng ở trong trời đất

Phải gồm danh gì cùng với núi sông…

Kiếp sau xin chớ có tác dụng người

Làm cây thông đứng giữa trời cơ mà reo

28 năm làm cho quan, giữ lại trên 50 chức vụ với nhiều lần bị trù dập, giáng chức…, bất kể ở thực trạng và cương cứng vị nào, Nguyễn Công Trứ vẫn luôn giữ vững vàng khí phách, tiết toá của một công ty nho chân chính, luôn làm tròn chức vụ của một vị quan “thanh, cần, thận, trực”, “trung, dũng, trí, tín”. Ông đã bao gồm đóng góp đặc biệt trên các phương diện và vướng lại dấu ấn đậm nét, được bạn đời cảm phục.

Về chính trị, Nguyễn Công Trứ đang đem hết công sức phục vụ tổ chức chính quyền nhà Nguyễn. Ông thay đổi một nhà cai quản xã hội giỏi, liên tục được thăng các chức vụ quan tiền trọng, giữ các vị trí chỉ huy chủ chốt các cấp. Uy Viễn tướng tá công là vị quan tiền công chính, liêm minh, có tinh thần chống nạn vơ vét của công quyết liệt. Năm 1803, nhân Gia Long ra Bắc, ông dưng 10 kế sách có tác dụng cho quốc gia thái bình. Ông đã từng dâng sớ xin triển khai 3 việc: Nghiêm trị bọn du thủ, du thực, gian phi; trừng trị lũ lại dịch tham lam, thải bỏ kẻ vô tài, bất lực, khen thưởng fan liêm chính; khai phá mở đất đến dân cày cấy, gồm công nạp năng lượng việc làm.

Là quan liêu văn dẫu vậy khi làm võ tướng gắng quân, ở đâu Nguyễn Công Trứ cũng biểu lộ tài thao lược và giành nhiều chiến công. Ông đã hỗ trợ triều Nguyễn dẹp yên nhiều cuộc khởi nghĩa lớn, duy trì vững tự do lãnh thổ và củng cố tỉnh thái bình nội trị. Năm 1858, lúc nghe tới tin thực dân Pháp xâm chiếm nước ta, dù vẫn 80 tuổi tuy thế Nguyễn Công Trứ vẫn tha thiết xin vua đi tấn công giặc. Tuy nhiên, vị tuổi cao, sức yếu, cầu nguyện không thành và thời điểm cuối năm đó ông mất.

Uy Viễn tướng công không những nổi tiếng là 1 trong vị quan liêu văn võ tuy vậy toàn cơ mà còn là một nhà khiếp luân kiệt xuất, đã tạo nên sự công trạng lẫy lừng. Trên cưng cửng vị quan liêu Doanh điền sứ, ông vẫn đứng ra tuyển mộ lưu dân khai phá đất hoang, lập buộc phải huyện chi phí Hải (Thái Bình) với 18.970 mẫu ruộng, thị xã Kim đánh (Ninh Bình) được 14.600 chủng loại và 2 tổng Hoành Thu, Ninh tốt nhất (ven bờ biển lớn Thái Bình, Ninh Bình). Ông đã và đang huy động bộ đội thú thâm nhập khai khẩn, ra đời được một số trong những đồn điền, không ngừng mở rộng đất đai canh tác, mở thêm nhiều làng bắt đầu ở Hải Dương, Quảng Yên...

*

Đền bái Nguyễn Công Trứ được xây cất tại thôn Quang Thiện- Kim Sơn, tỉnh giấc Ninh Bình. Ảnh Đậu Hà

Trong mọi năm chỉ đạo nhân dân khai hoang, lập nên các làng quê trù phú, Nguyễn Công Trứ đã các lần dưng sớ xin “được đặt nhà học, được mời thầy về dậy con trẻ”. Điều đó mang lại thấy, ông bao gồm tầm quan sát xa trông rộng, lo việc học tập cho con em mình để nâng cao dân trí, đào tạo nhân tài cho đất nước. Cũng trong thời gian này, ông thủ xướng xin để “xã thương” làm việc mỗi xã để dễ ợt lưu thông hàng hóa, bất biến đời sống nhân dân. Những chuyển động trên lĩnh vực kinh tế, làng hội của ông được nhân dân, tuyệt nhất là lứa tuổi dân nghèo khôn cùng cảm phục với biết ơn.

Nguyễn Công Trứ cũng được đánh giá là 1 nhà văn hóa truyền thống lớn, có khá nhiều đóng góp trong phát triển văn học, nghệ thuật. Bằng đậm chất ngầu và cá tính sáng tạo nên của mình, ông biến một đơn vị thơ hát nói khét tiếng trong lịch sử vẻ vang văn học dân tộc bản địa nửa đầu thế kỷ XIX. Ông được xem như là người có công lớn số 1 đưa làn điệu ca trù của giáo phường Cổ Đạm - Nghi Xuân nổi tiếng trên cả góc nhìn nội dung nghệ thuật và thẩm mỹ và hiệ tượng diễn xướng.

Xem thêm: Tiến Độ Thanh Toán Của Dự Án Ocean Gate Nha Trang, Dự Án Ocean Gate Nha Trang

Dù đã đi xa gần 2 rứa kỷ, tuy thế hình hình ảnh về một nhà chủ yếu trị thanh liêm, mẫu mực, một nhà quân sự chiến lược tài ba, một đơn vị kinh luân kiệt xuất, một đơn vị thơ, một nghệ sỹ lớn… vẫn luôn luôn tỏa sáng trong tâm địa dân tộc.

Tưởng nhớ Uy Viễn tướng mạo công

Với đa số công lao và góp phần to béo trên các phương diện, tên tuổi của Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ sẽ lưu danh cùng sử sách. Để tưởng nhớ công lao chiêu dân, khai hoang, lập làng, cải tiến và phát triển KT-XH trên phần lớn vùng khu đất mới, những làng xã ngơi nghỉ Kim đánh (Ninh Bình), tiền Hải (Thái Bình) vẫn lập đền rồng thờ, tôn ông làm Thành hoàng.

Đánh giá chỉ về công trạng, khí phách của Nguyễn Công Trứ, Tổng đốc tp. Hà tĩnh Hoàng Nho Nhã viết:

Sự nghiệp ghê nhân trần giới hữu

Phong lưu đáo lão thế gian vô!

(Sự nghiệp làm tín đồ thiên hạ sợ hãi thì trong thiên hạ không ít, nhưng giàu có đến già như Nguyễn Công Trứ thì bên trên đời không ai như ông).

*

Đền cúng Nguyễn Công Trứ ngơi nghỉ xã Xuân Giang, thị xã Nghi Xuân. Ảnh Huy Tùng

Để giữ danh ông cùng với non sông, trên quê nhà Nghi Xuân, tp hà tĩnh đã xuất bản quần thể khu di tích lịch sử Nguyễn Công Trứ. Khu di tích lịch sử được xếp thứ hạng Di tích lịch sử dân tộc cấp giang sơn vào năm 1991 và hiện đang rất được tu bổ, tôn tạo. Ngoài khu di tích lịch sử và một vài ngôi đền, đình thờ ghi công ông được lập làm việc Hà Tĩnh, ở một số trong những địa phương như Ninh Bình, Thái Bình, nhiều địa phương không giống còn nhiều công trình, tuyến đường và trường học mang tên Nguyễn Công Trứ.

Năm 2018 - nhân đáng nhớ 240 năm ngày sinh cùng tưởng niệm 160 năm ngày mất Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ, tỉnh tp. Hà tĩnh đã tổ chức triển khai nhiều chuyển động thiết thực, tưởng nhớ, tôn vinh những công lao góp phần to lớn của ông đối với lịch sử - văn hóa truyền thống dân tộc. Qua đó, giáo dục truyền thống cuội nguồn văn hóa, bồi dưỡng, nâng cao lòng từ hào dân tộc cho những thế hệ; cổ vũ toàn làng mạc hội tích cực và lành mạnh bảo tồn, phát huy cực hiếm di sản văn hóa truyền thống gắn với cải tiến và phát triển KT-XH của tỉnh, của đất nước.

*

Họp báo tuyên truyền lễ kỷ niệm 240 năm ngày sinh, tưởng vọng 160 năm ngày mất danh nhân Nguyễn Công Trứ với tuyên truyền kết quả xây dựng nông làng mạc mới.

Tỉnh đã tổ chức triển khai cuộc họp báo tuyên truyền về lễ kỷ niệm, tổ chức Tuần văn hóa - du lịch gắn cùng với đăng cai bài toán tổ chức tiệc tùng, lễ hội Ca trù toàn quốc; phối hợp với Trường Đại học công nghệ xã hội cùng nhân văn, Đại học đất nước Hà Nội tổ chức triển khai hội thảo khoa học “Nguyễn Công Trứ với lịch sử, văn hóa nước ta nửa đầu thế kỷ XIX” với việc tham gia của hơn 200 đại biểu, 52 tham luận khoa học của các giáo sư, tiến sĩ, những nhà nghiên cứu trong toàn nước chuẩn bị công phu, mang lại giá trị giải thích và thực tiễn sâu sắc; xuất bản, tái bạn dạng các ấn phẩm sách, đĩa nhạc; thực hiện tôn tạo, tu bổ một số công trình tương quan đến danh nhân Nguyễn Công Trứ và tổ chức triển khai nhiều hoạt động văn hóa hướng đến lễ kỷ niệm.

240 năm ngày sinh, 160 năm ngày mất, một khoảng thời gian khá dài nhưng mà những cống hiến của Uy Viễn tướng tá công Nguyễn Công Trứ vì dân, vì nước sẽ mãi được ngợi ca, tôn sùng. Tự hào về những góp sức to béo của Nguyễn Công Trứ, Đảng cỗ và nhân dân tp hà tĩnh đã với đang đẩy mạnh tích cực những giá trị di sản văn hóa để xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với công trạng của Uy Viễn tướng tá công - người làm rạng danh non sông.